App helpt bij aantoonbaar zorgvuldig werken onder Omgevingswet

ARTIKEL BELEID & JURIDISCH

Fleur Dil, dinsdag 7 april 2026

175 sec

'De wet vraagt het van je, wij bieden de makkelijkste oplossing'

De Omgevingswet vraagt om aantoonbaar zorgvuldig handelen in de buitenruimte. Maar wie dagelijks buiten werkt, weet hoe lastig het is om controles, waarnemingen en maatregelen goed vast te leggen. De webapp Veldcheck wil daar verandering in brengen: eenvoudig, digitaal en juridisch dekkend.

William Krijger: 'In de app leg je vast welke werkzaamheden worden uitgevoerd, welke inspecties daarbij horen en wat er precies is waargenomen'

De kiem voor Veldcheck werd gelegd tijdens een snoeiklus op een dijk. Tussen het groen stond ineens de bokkenorchis, een beschermde soort. 'Er was geen enkele documentatie over het bestaan van deze soort op die plek,' zegt eigenaar Erik Braam. Dat zette hem aan het denken. Het idee voor een app om waarnemingen digitaal vast te leggen, werd geboren.

Van papiertje naar platform

Inmiddels is Veldcheck een volwaardige bv met een webapp die door iedereen in de buitenruimte te gebruiken is, van hovenier tot rioolbeheerder. Dat is geen overbodige luxe. 'Als registratie al gebeurt, dan wordt dit doorgaans op losse papiertjes geschreven,' zegt Braam. 'Die gaan rondslingeren of raken kwijt.' Veldcheck pakt dit probleem bij de wortel aan. De webapp is op elk apparaat te gebruiken en biedt een gestructureerde omgeving voor dagelijkse inspecties en waarnemingen, zonder dat ecologische voorkennis vereist is.

De webapp is op elk apparaat te gebruiken en biedt een gestructureerde omgeving voor dagelijkse inspecties en waarnemingen

William Krijger,

William Krijger, ervaren ETW'er en bedrijfsleider bij Veldcheck, legt uit hoe de app in de praktijk werkt: 'Je opent een project. Daarin leg je vast welke werkzaamheden worden uitgevoerd, welke inspecties daarbij horen en wat er precies is waargenomen.' Zodra er iets bijzonders is waargenomen, een broedvogel, een nest of een beschermde plant, voegt de gebruiker een waarneming toe. Die krijgt automatisch een locatiepunt en tijdregistratie. De gebruiker kan ter plekke een foto toevoegen om de waarneming te completeren. 'Dan staat er een pdf klaar en heb je alles direct zwart op wit.'
Tegelijk is er een optie om een project te delen. Krijger: 'Zo kan de gemeente bijvoorbeeld meekijken als opdrachtgever. En als er een ecoloog wordt ingeschakeld, kan die gericht meekijken naar wat er is waargenomen.'

Via een kml-bestand kun je de waarnemingen als puntjes inprikken op een andere kaart

De Omgevingswet als aanjager

De timing van Veldcheck is niet toevallig. De inwerkingtreding van de Omgevingswet zet registratie en zorgplicht steviger op de kaart dan ooit. 'Er staat nu letterlijk in de wet dat je een check moet doen,' zegt Krijger. Braam vult aan: 'Dat was al zo, maar de omgevingsdiensten hebben een controlerende functie gekregen met meer personeel. Er wordt nu strenger gehandhaafd én frequenter.'

Toch is de naleving in de praktijk nog verre van volledig. Zeker op kleinere projecten gebeurt de dagelijkse inspectie lang niet altijd. 'De pakkans is nog steeds klein,' erkent Braam. Maar wie de regels overtreedt, riskeert wel forse boetes. 'Je pleegt echt een delict waarvoor je kunt worden veroordeeld.'

Op maat voor elk bedrijf

Een sterk punt van Veldcheck is de flexibiliteit. Bedrijven kunnen de vragenlijsten in de app volledig aanpassen aan hun eigen werkwijze en relevante soorten. 'Je kunt de app helemaal inrichten naar je eigen werkzaamheden,' legt Krijger uit. 'Alles wat je aan kunt klikken, kun je eruit halen of toevoegen.' Zo werkt een hovenierbedrijf met andere standaardinstellingen dan een sloopbedrijf of een gemeente.

Die brede toepasbaarheid is bewust gekozen. De app is nadrukkelijk niet alleen bedoeld voor de groensector. 'Iemand die in de riolering werkt, is net zo goed verplicht om registraties te melden,' zegt Braam. 'Daar kunnen ook beschermde soorten huizen, zoals een Noorse woelmuis.' Kortom: de doelgroep omvat iedereen die in de buitenruimte werkt.

Juridisch dekkend, ook voor de rechter

De app is ontworpen met juridische houdbaarheid als vertrekpunt. Datum, tijdstip en naam van de inspecteur worden automatisch vastgelegd en zijn achteraf niet te wijzigen. 'Als er later naar gevraagd wordt, kun je altijd aantonen dat alles volledig en correct is gedocumenteerd,' zegt Krijger. 'Dat is ook het idee.'

Ook de vragen in de app zijn zorgvuldig samengesteld. 'Een simpele ja of nee is bij een waarneming niet voldoende,' legt Braam uit. 'Je moet vastleggen waar je op hebt gelet, op welke manier je de inspectie hebt uitgevoerd en wat je hebt gezien. Dat zijn meerkeuzevragen waar je over na moet denken.' Sinds de eerste conceptversie heeft de app al een flink aantal updates doorgemaakt. 'Bij de lancering was niets meer hetzelfde als in het begin.'

'Je moet vastleggen waar je op hebt gelet, op welke manier je de inspectie hebt uitgevoerd en wat je hebt gezien'

Rapportages kunnen worden gedeeld met derden, zoals een opdrachtgever of gemeente, en zijn exporteerbaar naar GIS-systemen als ArcGIS en Fieldmaps. 'Via een kml-bestand kun je de waarnemingen als puntjes inprikken op een andere kaart,' legt Krijger uit. 'Voor bedrijven die al met GIS werken, is dat heel waardevol.'

Groei en onderwijs

Maar de ambitie van Veldcheck reikt verder. Braam wil de app inzetten als lesmateriaal op groenopleidingen. 'Iedere groenopleiding heeft wel een cursus met wet en natuur. Daar kun je Veldcheck mooi onder hangen als praktische quickscantool.' Tegelijkertijd blijft de ontwikkeling van de app zelf doorgaan. 'Er staan nog wel een punt of tien open om toe te voegen of aan te passen. Je blijft altijd actief bezig om dingen te verbeteren.'

Voor wie dagelijks in de buitenruimte werkt, zou Veldcheck een onmisbare schakel in het werkproces moeten zijn. Krijger: 'De meeste mensen kennen de dagelijkse check wel, alleen gebeurt het nog lang niet altijd. Maar de wet vraagt het van je. Wat wij bieden is de makkelijkste en goedkoopste oplossing.'

Veldcheck B.V.

LOGIN   met je e-mailadres om te reageren.

REACTIES

Christine Naaijen Christine Naaijen | beleidsmedewerker groen natuur landschap bij gemeente Gennep dinsdag 7 april 2026 wat een mooi initiatief. Kun je in de app ook de resultaten van bijv. een ecologische Quickscan, vervolgonderzoek of ecologisch werkprotocol invoeren, zodat die in het veld beschikbaar zijn?

tip de redactie